مبانی فقهی امام خمینی در دفاع مقدس

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار، دانشگاه آزاد اسلامی واحد ساوه، مرکزی، ایران

چکیده

انقلاب اسلامی به رهبری امام خمینی، پدیدۀ شگفتی بود که جهان را به حیرت فرو برد و آنچه را که ناممکن می‎نمود، تحقق عینی بخشید. ایشان اسلام واقعی را عرضه کرد؛ اسلامی که توان مدیریت جامعه در ابعاد گوناگون امور داخلی و خارجی نظیر ایستادگی در برابر شرق و غرب و دفاع از بیضۀ اسلام و حفظ کشور اسلامی را دارد و اینکه نظام اسلامی نظامی نیرومند است و دین در متن زندگی مردم از گهواره تا گور جای دارد و حفظ نظام واجب و اختلال در آن حرام است. این نگاه فقهی امام در مقابل دیدگاه رقیب موجب شد که حرکت جدیدی در جهان ایجاد شود و همین مسئله سبب کینۀ دشمنان اسلام شد و جنگ را توسط صدام علیه ایران تحمیل کردند و هشت سال مستکبران جهانی و منطقه‎ای با تمام امکانات از عراق حمایت کردند و امام خمینی با نفس مسیحایی خود ملت را به دفاع عزتمندانه از کشور فراخواند و دشمن را زمین‎گیر کرد. ازاین‌رو انقلاب اسلامی به‌عنوان یک نظام حکومتی با روحیۀ عزت و کرامت رخ نمود. این نوشتار در پی بررسی شبهات و دیدگاه‌های رقیب در زمینۀ علل تداوم جنگ، ورود به خاک عراق و عدم پذیرش آتش‌بس و مبانی فقاهتی امام خمینی در دفاع مقدس است و با روش توصیفی ـ تحلیلی و گردآوری اطلاعات کتابخانه‎ای موضوع بیان شده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Jurisprudential Principles of Imam Khomeini in Holy Defense

نویسنده [English]

  • Seyyed Hossein Taqavi
Assistant Professor, Saveh Branch, Islamic Azad University, Markazi, Iran
چکیده [English]

The Islamic Revolution of Iran, led by Imam Khomeini, was a miracle that stunned the world and realized what was appeared to be impossible. He introduced true Islam: an Islam capable of managing society in various aspects of internal and external affairs, such as resisting the East and the West and defending the oval of Islam and preserving the Islamic state. The Islamic system is a powerful system and religion has a place in the context of people's lives from cradle to grave. Preserving the system is obligatory and disturbing it is forbidden. This jurisprudential view of the Imam against the rival’s view led to a new movement in the world, which caused the hatred of the enemies of Islam and imposed Saddam,s war against Iran. For eight years, world and regional arrogance supported Iraq with all possible means. Imam Khomeini with its Christian soul called the nation to defend the country honorably and captured the enemy. Thus, Islamic Revolution emerged as a system of government with a spirit of honor and dignity. This article seeks to examine the doubts and views of the rivals about the reasons of war continuation, entering Iraq’s land and not accepting ceasefire. It also seeks to examine the jurisprudential principles of Imam Khomeini in holy defense. The author has described the subject by using a descriptive-analytical method of research and collecting data through library method. 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Jurisprudential Principles
  • Imam Khomeini
  • Holy Defense
  • system preservation
  1. ـ قرآن کریم

    ـ نهج البلاغه، ترجمۀ علامه جعفری.

    1. ابن اثیر (1367). النهایه، قم: اسماعیلیان.
    2. ابن منظور، ابوالفضل (1408ق). لسان العرب، بیروت: دارالاحیاء التراث العربی.
    3. اصفهانی، شیخ محمدحسین (1409ق). الاجارة،قم: مؤسسۀ النشر الاسلامی.
    4. اکبری تقی‌زاده، علی؛ سنگری، محمدرضا؛ عبداللهی، مهدی (1386). عوامل معنوی و فرهنگی دفاع مقدس، ناشر زمزم هدایت، قم.
    5. امام خمینی، سید روح الله (1379). کتاب البیع، تهران: مؤسسۀ تنظیم و نشر آثار امام خمینی، تهران.
    6. ـــــــــــــــــــــــــ (1422ق). استفتائات، مؤسسه النشر الاسلامی، قم.
    7. ـــــــــــــــــــــــــ (1403ق). تحریر الوسیله، تهران: اعتماد.
    8. ـــــــــــــــــــــــــ.(1361) صحیفه نور، مرکز مدارک فرهنگی انقلاب اسلامی، وزارت ارشاد، 21 جلدی.
    9. ایروانی، علی بن عبدالحسین (1426 ق). حاشیه مکاسب، ج1، صبح صادق، قم.تقوی، سید حسین (1394). آیین زندگی، قم: مجیر.
    10. حرعاملی، محمد حسن، وسائل الشیعه، تحقیق شعرانی، تهران: چاپخانۀ اسلامیه.
    11. حسینی مراغی، سید میرعبدالفتاح (1417ق). العناوین الفقهیه، قم: دفتر انتشارات اسلامی.
    12. حکیم، سید محمدتقی (1418ق). الاصول العامه للفقه المقارن، قم: المجمع العالمی لاهل البیت.
    13. حماسۀ مقاومت (1369). معاونت فرهنگی و تبلیغات جنگ ستاد فرماندهی کل قوا، انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.
    14. خامنه‎ای، سید علی (1424 ق). اجوبة الاستفتائات، قم: دفتر معظم‌له.
    15. قدسی مهر، خلیل (1414 ق). الفروق المهمه فی الاصول الفقهیه، اسماعیلیان.
    16. خمینی، سید مصطفی (1376). ثلاث رسایل (ولایت فقیه)، تهران: مؤسسۀ تنظیم و نشر آثار امام خمینی.
    17. رهنمودهای مقام معظم رهبری (1375). حدیث ولایت، تهران: سازمان مدارک فرهنگی انقلاب اسلامی.
    18. سیفی مازندرانی، علی‌اکبر، (1414 ق). دلیل تحریرالوسیله، نرم افزار اهل‌البیت، مرکز کامپیوتری علوم اسلامی نور.
    19. شبیری زنجانی، سید موسی (1429ق).کتاب نکاح، قم: مؤسسۀ پژوهشی رأی‌پرداز.
    20. شمس‌الدین، محمدمهدی (1412ق). نظام الحکم و الادارة فی الاسلام، قم: دارالثقافه للطباعة و النشر.
    21. صدوق، محمد (1413 ق). من لایحضره الفقیه، قم: دفتر انتشارات اسلامی.
    22. طباطبایی، سید علی بن محمدعلی (1412 ق). ریاض المسائل، قم: مؤسسۀ انتشارات اسلامی.
    23. طباطبایی، سید محمدحسین (1417ق). المیزان فی تفسیر القرآن، ج1، 3 و6، قم: مؤسسه النشر الاسلامی،
    24. طبرسی، فضل بن حسن (1339). مجمعالبیان، بیروت: دار احیاء التراث الاسلامی.
    25. طوسی، ابوجعفر محمد (1407 ق). الخلاف، ج4، قم: دفتر انتشارات اسلامی.
    26. صالحی، نعمت‌الله (1382). جهاد در اسلام، تهران: نشر نی.
    27. عراقی، آقاضیاء‌الدین (1414ق). شرح تبصرة المتعلمین، قم: مؤسسۀ النشر الاسلامی.
    28. عمید زنجانی، عباسعلی (1384). قواعد فقه سیاسی، تهران: امیرکبیر.
    29. فاضل موحدی لنکرانی، محمد (1416ق). القواعد الفقهیه، قم: چاپخانۀ مهر.
    30. فیض، علیرضا (1376). مبادی فقه و اصول، تهران: مؤسسۀ انتشارات و چاپ دانشگاه تهران.
    31. کلینی، محمدبن یعقوب (1363). اصول کافی، تهران: دارالکتب الاسلامیه.
    32. لاری، سید عبدالحسین (1318ق). التعلیقه علی المکاسب، مؤسسۀ المعارف الاسلامیه.
    33. مازندرانی، مولی محمد صالح (1382ق). شرح کافی، ج5، تهران: المکتبة الاسلامیه.
    34. مجلسی، محمدباقر(1410ق). بحارالأنوار، ج 1، بیروت: مؤسسۀ الطبع و النشر.
    35. محقق داماد، مصطفی (1380). قواعد فقه، علوم اسلامی، ج1، نشر سمت، تهران.
    36. محمدی ری‌شهری، محمد (1386). میزان الحکمه، قم: سازمان چاپ و نشر دارالحدیث.
    37. مراد پیری، هادی؛ شربتی مجتبی (1392). آشنایی با علوم و معارف دفاع مقدس، انتشارات سمت، تهران.
    38. معین، محمد (1289). فرهنگ معین، تهران: شهرزاد.
    39. مکارم شیرازی، ناصر (1425ق). تعزیر و گسترۀ آن، مؤسسۀ امیرالمؤمنین(ع)، قم.
    40. منتظری، حسینعلی (1369). مبانی فقهی حکومت اسلامی، ترجمه صلواتی، قم: تفکر.
    41. نائینی، میرزا محمدحسین (1418 ق). کتاب المکاسب و البیع، قم: مؤسسۀ انتشارات اسلامی، قم.
    42. وحید بهبهانی، محمدباقر (1424ق). مصابیح الظلام، قم: مؤسسۀ العلامه المجدد.
    • همدانی، آقارضا (1420ق). حاشیه کتاب المکاسب، مکتبه الاسلامیه، قم.

     

    References

    - Holy Quran (in Arabic)

    - Nahjolbalagha

    1. Ibn Athir (1988). Al-Nahaya, Qom: Ismaeelian pub. (in Arabic)
    2. Ibn Mandur, A (1988). Lisan Al-Arab (Arabic Language), Beirut: Daralhayat pub. (in Arabic)
    3. Isfahani, S.M.H, (1989). Al-Ijarah (Rent), Qom: Al-nashr al-islamiah. (in Arabic)
    4. Akbari Taqizadeh Ali, Sangari Mohammadreza, Abdollahi Mehdi. Spiritual and cultural factors of sacred defense, Qom: Zamzam hedayat (in Persian)
    5. Imam Khomeyni, S. R. (2000). Kitab Al-Baye (Book of sale), Tehran: Imam Khomeini Publishing House (in Arabic)
    6. Imam Khomeyni, S. R. (2000). Isteftaat (Questions and answers), Al-nashr al-islami. (in Persian)
    7. Imam Khomeyni, S. R. (1983). Tahrir Al-vaislah (Exegesis of the Means of Salvation). Tehran: E'temad .(in Arabic)
    8. Imam Khomeyni, S. R. (1983). Sahife noor (Scripture of Light), Islamic Revolution Cultural Documentation Center, Ministry of Guidance. (in Persian)
    9. Irvani A. (2005) Hashiah Makasib, Sobhe Sadeq, Qom. (in Arabic)
    10. Taghavi, S.H. (2015). The Islamic life style, Qom: Mojir pub. (In Persian)
    11. Horameli, M.H. (1969). Wasa'il al-Shia, Tehran: Islamiah pub. (in Arabic)
    12. Hosseini maraqi, S.M.A. (1997). Al-anawin al-feqhiyah, Qom: Islamic publications. (in Arabic)
    13. Hakim, S.M.T. (1998). Al-osul al-amah lelfeqhe al-moqaren, Qom: Al-majma al-alami leahlebeyt. (in Arabic)
    14. Group of Writers (1990). The epic of resistance, Tehran: Publications of the Ministry of Culture and Islamic Guidance. (in Persian)
    15. Khamenehee, S.A. (2004). Answers to questions, Qom: Suprime leader's office publicatins. (in Persian)
    16. Qodsi mehr, k. (1994). Al-forough al-mohamah fi al-osul al-feqhiyah, Qom: Ismaeelian pub. (in Arabic)
    17. Khomeyni, S. M. (1997). Thalath Wasael (Welayat Faqih), Tehran: Imam Khomeini Publishing House. (in Arabic)
    18. Khamenehee, S.A. (1996). Hadith Welayat, Tehran: Organization of Cultural Documents of the Islamic Revolution. (in Perisan)
    19. Seyfi mazandarani, A.A. (2020). Dalil Tahrir al-wasilah, Noor Islamic Sciences Computer Center. (in Arabic)
    20. Shobeyri zanjani, S. M. (2008). Kitab nekah (marriage book), Qom: Ray Pardaz Research Institute. (in Persian)
    21. Shamsadin, M.M. (1992). Nizam al-hekam wa al-idarah fi al-islam (The system of governance and administration in Islam), Qom: dar al-thaqafah. (in Arabic)
    22. Sadouq, M. (1993). Man la yahduruhu al-faqih (For Him Who is not in the Presence of a Jurisprudent), Qom: Islamic Publications Office. (in Arabic)
    23. Tabatabaie, S.A. (1992). Riyadh al-masail, Qom: Islamic Publications Office. (in Arabic)
    24. Tabatabaie, S.M.H. (1997). Al-Mizan fi Tafsir al-Qur'an (The balance in Interpretation of Quran), Qom: Islamic Publications Office. (in Arabic)
    25. Tabarsi, F (1960). Majma' al-bayan, Beirut: Daralhayat pub. (in Arabic)
    26. Toosi, A.M. (1987). Alkelaf, Qom: Islamic Publications Office. (in Arabic)
    27. Salehi, N. (2003). Jihad in Islam, Tehran: Ney Publicatins. (in Perisan)
    28. Iraqi, A. (1994). Sharh tabsarata al-motalemin, Qom: Islamic Publications Office. (in Arabic)
    29. Amidzanjani, A. (2005). Principals of political jurisprudence, Tehran: Amirkabir publications (In Persian)
    30. Fadhil Mowahidi Lankarani, M. (1996). Al-Qawaid al-Fiqhiyyah (methodology of fiqh), Qom: Mehr pub. (In Arabic)
    31. Feyz, A.R. (1997). Mabadi feqh va osul (Principles of jurisprudence), Tehran: Institute of Publishing and Printing, University of Tehran. (in Persian)
    32. Kulayni, M. (1984). Osule Kafi (The Sufficient), Tehran: Dar al-kitab al-islamiah. (in Arabic)
    33. Lari, S.A. (1901). Al-taliqata a'la al-makasib, Qom: Al-marif al-islamiah institution. (in Arabic)
    34. Mazandarani, M.S. (1963). Sharh Kafi, Tehran: Al-maktab al-islamiah. (in Arabic)
    35. Majlesi, M.B. (1990). Bihar al-Anwar (Seas of Lights), Beirut: Al-tab' wa al-nashr. (in Arabic)
    36. Mohaqiq Damad, M. (2001). Jurisprudence rules, Tehran: Olum Islami (In Persian)
    37. Mohammad reyshahri, M. (2007). Mizan al-hekma (Scale of wisdom), Qom: Dara al-hadith publication. (in Arabic)
    38. Morad piri, H.; Sharbati, M. (2013). Intorduction to the sciences and teachings of sacred defense, Tehran: SAMT pub. (in Persian)
    39. Moien, M. (1910). Moein dictionary, Tehran: Sharzad. (in Persian)
    40. Makarim shirazi, Nasir. (2004). Punishment and its scope, Amir al mo'menin institute. (in Persian)
    41. Motazeri, H.A. (1990). Jurisprudential principles of Islamic government, Qom: Tafakkor. (in Persian)
    42. Naeeni, M. H. Kitab al-makaseb wa al-bai'. Qom: Islamic Publications Office. (in Arabic)
    43. Vahid Behbahani, M.B. (2004). Masabih al-zalam, Qom Al-almah al-mojadad. (in Arabic)
    44. Hamedani, A. R. (2000). Hashiah ketiab al-makasib, Qom. (in Arabic)