کاربردهای تأثیرگذار «اطلاق مقامی» در گزاره های اصولی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه سمنان، سمنان، ایران

2 دانشجوی دکتری، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه سمنان، سمنان، ایران

چکیده

صرفنظر از نظریات گوناگونی که درباره رابطه اطلاق و تقیید وجود دارد بیان مقصود و مراد مولی در افاده اطلاق و شمولیّت، گاه از طریق «متمّم جعل» صورت می گیرد، مانند مسأله اشتراک احکام بین عالم و جاهل، که به واسطه روایات متواتر فهمیده می‌شود؛ و گاه از طریق عدم ذکر متمّم جعل، نتیجه اطلاق به‌دست می‌آید.
حال سؤال آن است که اگر مولا در مقام بیان تمام مراد خود بوده و بجز موضوع مذکور در کلام، موضوعات دیگری را ذکر نکند آیا می‌توان از طریق اطلاق مقامی، به نفی قیود و متعلّقات موضوع در کلام مولا و اطلاق، حکم کرد یا نه؟ واکاوی در منابع اصولی، اثبات گر این واقعیت می‌باشد که به‌رغم نظر بسیاری از اصولیان، تمسّک به اطلاق لفظی در پاره‌ای از گزاره‌های اصولی نظیر اثبات انحصاریّت شرط در بحث مفهوم شرط صحیح نیست و حتی می‌توان از راه اطلاق مقامی، عمل به أمارات ولو در فرض کشف خلاف، و نیز مرجعیّت عرف در تحدید موضوع (نظیر «غناء» و «صعید») در کبریات شرعی را ثابت کرد؛ در نتیجه، تمسّک به اطلاق مقامی تا بدان حدّ تأثیر‌گذار است که می‌تواند حکم مستنبط از گزاره‌های اصولی را به کلّی دگرگون سازد، و این همان یافته اصلی تحقیق محسوب می‌شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Effective application of Itlaq maqami in usul starments

نویسندگان [English]

  • Hamid Masjrdsaraie 1
  • Seyed Rasoul Mousavi 2
1 Associate Professor, Faculty of Humanities, Semnan University, Semnan, Iran
2 PhD Student, Faculty of Humanities, Semnan University, Semnan, Iran
چکیده [English]

Regardless of the various theories about the relationship between ‘’Etlagh’’ and ‘’Taghied’’, The expression of purpose and intention in the‘’Etlagh Shomooliyat’’ of inclusion is done in two ways; Sometimes it is done by ‘’Motamam Gal’’, Such as the issue of sharing the rules between the world and the ignorant, which is understood through successive narrations. And sometimes the result of “Etlagh” is applied by not expressing ‘’Motamam Gal’’. In the present study, the main question is if the person was in a position to express all his intentions, and except for the subject itself, he does not express any other subject matter, whether it is possible to conclude through speech or not that his cabbage is Etlagh and that there is no restriction on his intention. An analysis of the sources of the science of the principles of jurisprudence proves the fact that despite the opinion of many scholars of the science of principles, it is not correct to practice "Etlagh Lafzie" in some propositions of the science of principles, such as proving that the condition is exclusive in terms of the concept of condition and it is even possible to act on "Etlagh Maghamie" through "Amareh", ...

کلیدواژه‌ها [English]

  • Etlagh
  • Taghied
  • Motamam Gal
  • Etlagh Lafzie
  • Etlagh Maghamie

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 07 اردیبهشت 1399
  • تاریخ دریافت: 20 تیر 1395
  • تاریخ بازنگری: 21 فروردین 1399
  • تاریخ پذیرش: 12 شهریور 1396