مطالعه تطبیقی اسقاط شرط بی‌اعتبار در فقه اسلامی و حقوق ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

هیات علمی دانشگاه حضرت معصومه

چکیده

دیدگاه مرسوم، شرط مبطل را موجب بی‌اعتباری مطلق عقد قلمداد نموده و هر نوع تصحیح و احیای عقد از طریق اسقاط شرط را غیر ممکن می‌داند. در مقابل، رویکرد فقهای متاخر و حقوق‌دانان پذیرش امکان حذف شرط بی‌اعتبار از عقد است. در این نوشته ضمن مقایسه مفهومی اسقاط شرط بی‌اعتبار با نهادهای مشابه، نظرات فقهای مذاهب خمسه پیرامون امکان و آثار اسقاط شرط بی‌اعتبار تحلیل گردیده و با ارزیابی ادله موافقین و مخالفین، قوت و ضعف هریک تبیین شده است. می‌توان پذیرفت رویکرد جدید و قابل پذیرش موافقین، بر پایه بازنگری در رابطه عقد و شرط و به رسمیت شناختن نوعی موجودیت اعتباری برای عقد باطل بنا شده است. با توجه به تعدد قوانین و بالا بودن احتمال استفاده از شروط بی‌اعتبار و با تکیه بر ارتکاز عرفی مبنی بر امکان حذف جزء فاسد از عقد، رویکرد جدید دارای مزایای متعدد عملی است که ادله مطرح‌شده در این مقاله امکان آن را از نظر علمی نیز توجیه‌پذیر و قابل پذیرش می‌نماید. در قانون مدنی ایران نیز منعی در این زمینه وجود ندارد و با توجه به مبانی و اطلاق مواد مرتبط می‌توان این دیدگاه را با موضع قانون ایران سازگار دانست.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Relinquish of Invalid Clauses, a Comparative Study of Islamic Jurisprudence and Iranian Law.

نویسنده [English]

  • mohammad hosein vakili moghadam
Hazrat-e- Masumeh university
چکیده [English]

The Article considers the correction of contracts by the abandon of void Clauses. Traditionally, the clauses, which vitiate the contract, could not be relinquished because there is no legal action to be the subject to correction. In this article, after introducing the characteristics of relinquishing and examining critical analysis in Islamic law, it is attempting to defend the legitimacy of Relinquish to protect contract from corruption in a convincing manner. It is based on the relation between contract and clauses. The article argues legal actions have special rules that certify the existence of a contract even if it is void because of invalid clauses.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Correction of Contracts
  • Clauses
  • Invalid Clauses
  • Retain the Contract
  • pattern of contract

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 03 آذر 1398
  • تاریخ دریافت: 22 تیر 1398
  • تاریخ بازنگری: 19 مهر 1398
  • تاریخ پذیرش: 03 آذر 1398